تغذیه مناسب ،مبارزه با آلودگی هوا

تغذیه مناسب ،مبارزه با آلودگی هوا

ربابه شیخ الاسلام

با توجه به گزارش بار جهانی بیماریها در سال 2013 (شمسی 1392) آلودگی هوا سالیانه بیش از سه میلیون و دویست هزار نفر را می کشد . نفس کشیدن دائمی نیاز اصلی ماست هر کدام از ما هر روزه بطور متوسط 3000 گالن هوا را تنفس می کنیم . این یعنی مقدار زیادی هوا روزانه از ریه وارد شده و خارج می شود اگر این هوا مواد زائد و آلودگی داشته باشد ریه ها یعنی تنها منبع اکسیژن رسانی به بدن در معرض خطر انواع مواد آلاینده ای که در این نقل و انتقال از بدن ما می گذرد واقع می شود . پارتیکل های بسیار ریزبه برونش نفوذ می کنند آنها کارریه را مختل و آنرا ملتحب می کنند و موجب بیماریهای ریوی COPD و آسم می شوند . ولی دانستن نوع این آلودگی ها و میزان آن در هوا لازم است بطور دقیق در اختیار متخصصین بهداشتی کشور نیز قرار گیرد تا در زمان بحران بر اساس نوع آلودگی بتوانند موثر ترین راهها را برای عموم مردم ارایه دهند . مثلا یکی از این آلاینده ها بنزین است که حاوی موادیست که سرطانزاست ،ماده دیگر اکرولیین که برای ریه مخاطراتی دارد گاز متصاعد شده از پمپ بنزین ها وسایل نقلیه ،سیگار، دودکارخانه ها، سوخت ذغالسنگ و ... نیز حاوی این مواد است تحقیقات زیادی استفاده از سبزیجا ت خصوصا کلم بروکلی را در کاهش خطر ناشی از آلودگی موثر می دانند . تحقیقات نشان داده است تعدادی از غذا ها و نوشیدنیها می توانند به لوله های تنفسی را کمک کرده و پاک کنند . خیلی مهم است که در شرایطی که هوا آلوده است ضمن پرهیز از کار در هوا و دور کردن خود و کودکان تا حد ممکن این مواد غذایی را در رژیم روزانه خود اضافه کنید تا بدنتان نسبت به آلودگی مقاوم تر و عوارض کمتر بر شما اثر کند. ضمنا هوای داخل خانه ها در زمان آلودگی هوای بیرون ایمن نیست و بنابراین اهمیت دارد تا حد توان از میزان آلودگی در سطح کشور و یا حتی منطقه جغرافیایی تصمیمات ملی یا فرا ملی اتخاذ شود . ما در این مقاله موادغذایی ضد التهابی را بشما معرفی می کنیم . تا با مصرف بیشتر آنها میزان خطر را کاهش دهید

1-روغن زیتون

روغن زیتون حاوی الفا توکو فرول که یک نوع از ویتامین E است؛ نقش موثری در بهبود وضع تنفس دارد. این روغن علاوه بر توکوفرول اسید چرب غیر اشباعی از نوع MONO دارد که خاصیت کاهش دهنده گی التهاب را دارد . اگر در روزهای معمولی از روغن مایع گیاهی معمول استفاده می کردید در روزهایی که هوا آلوده است حتما روغن زیتون را برای مصارف پخت غذا مصرف کنید و حتی سالاد را بیشتر از معمول با روغن زیتون و لیموی تازه خوش طعم کنید تا همه افراد خانواده از آن مصرف کنند .

2- دانه فلاکسید ، بذرک یا تخم کتان .

تحقیقات نشان داده که خاصیت ضد التهابی و آنتی اکسیدان فیتو استروژن ها بطور موثری آسم و آلرژی را کاهش داده و گونه ای از فیتو استروژن در بعضی از غذا ها مانند بذر کتان یا بزرک وجود دارد . اسید های چرب امگا 3 در بذر کتان علاوه بر اینکه ریسک مبتلا شدن به آسم را کاهش می دهد برای کسانی که بیماری عروقی قلب دارند خاصیت پیشگیری کننده دارد . روزانه مقداری از بذر را در غذاها مانند سوپ و سالاد اضافه کنید . آسیاب شده این بذر راحت تر استفاده می شود ولی آنرا برای حفظ اثر درست موقع مصرف آسیاب کرده و یا مقداری را برای چند روز آسیاب و در یخچال در ظرف بسته نگه دارید . تخم کتان را از عطاریهایی که قابل اعتمادتان هستند خریداری کنید . تخم کتان قهوه ای روشن و شفاف و کمی از زیره بزرگتر است .

3- محصولات گیاهی تازه و میوه ها .

واقعا مهم نیست چه نوعی از سبزی و میوه، مهم مصرف روزانه و افزایش مصرف است اغلب سبزی ها و محصولات گیاهی تازه ،غنی از آنتی اکسیدان هستند و می توانند عوارض آلودگی هوا را کاهش دهند. بر اساس تحقیقات میدانی ، کلم بروکلی ؛ به طور خاص  تنفس را راحت تر می کند. حتما در هر وعده غذایی شامل صبحانه ، نهار و شام یک نوع یا بیشتر سبزی و محصولات گیاهی تازه و میوه مصرف کنید .

4 سس یا رب گوجه فرنگی

لیکوپن موجود در بعضی از غذا ها مانند گوجه فرنگی  نقش حفاظتی موثری برای ریه و تنفس و کاهش آسم دارند. بجای اینکه مصرف پاستا و ماکارونی را زیاد کنید ، سس گوجه فرنگی آن را زیاد کنید مطمئن شوید که رب یا سس گوجه فرنگی تقلبی نباشد در صورت عدم اطمینان بهتر است خودتان با گوجه فرنگی سس درست کنید و یا از گوجه فرنگی در صبحانه و نهار و شام استفاده کنید . سبزیجات را تازه بخورید ولی سیب زمینی ، هویج ،شلغم و چغندر و سایر محصولاتی که غده ای هستند را قبل از پخت به همان اندازه ای که در غذا می ریزید خرد کرده و بمدت 20 دقیقه در آب سرد بگذارید تا میزان نیترات هایی که از خاک ممکن است در آن تجمع داشته باشد وارد آب شود بعد آب را دور بریزید و سبزی ها را برای پخت و یا مصرف خام بکار ببرید .

5- بروکلی و جوانه های آن در کاهش عوارض هوای آلوده نقش مهمی در سبزیجات پیدا کرده اند یک تحقیق جدید که در مجله تحقیقاتی پیشگیری از سرطان چاپ شده نشان داده که نوشیدن نصف فنجان نوشابه جوانه بروکلی خطر زیانهای ناشی از اکرولیین و بنزین را کاهش می دهد . دانشگاه جان هاپکینز و تعدا ددیگری ار انستیتو های مراقبت از سلامت نقش مصرف بروکلی را در کاهش خطرات آلودگی هوا تایید کرده اند استفاده از نوشیدنی با جوانه بروکلی روزانه نیم فنجان به مدت 12 هفته توانسته است خطر آلودگی بنزن و اکرولیین موجود در هوای آلوده را بشدت کاهش دهد .

6- سیر و پیاز

سیر و پیاز دارای انتی اکسیدانهای قوی هستند که نقش مهمی در کاهش خطر رادیکالهای آزادی که از هوای محیط وارد بدن می شوند دارند . اشعه ماورای بنفش ، دود ناشی از سیگار و کلا آلاینده های هوا از طریق ریه وارد بدن شده و رادیکالهای آزادی که در اثر ورود آنها به سیستم حیاتی ما ایجاد می شود کلا سیستم ایمنی و سلامت ما را در معرض خطر قرار می دهد . آنتی اکسیدانها می توانند این خطر را کاهش دهند سیر با خاصیت آنتی اکسیدانی خود از بروز التهاب در سینوس ها و الرژی های مرتبط جلوگیری می کند . بخش پزشکی دانشگاه مریلند تاکید می کند که سیر می تواند در پیشگیری از عوارضی که موجب تهدید سینوس ها ، سرماخوردگیها و التهاب ها می شوند موثر باشد.

بیو تکنولوژیست ها گفته اند موادی در سیر Allium cepa L و پیاز Allium sativum L وجود دارد که می تواند فلزات سنگین مانند ارسنیک ،کادمیوم ، آهن ،جیوه ،سرب را از هوا جذب کند .

و امیدوارند که در آینده صنعت و متخخصان بتوانند از بازیافت این مواد و ضایعات آنها در صنایع غذایی برای کاهش الودگی هوا بهره ببرند شاید دلیل اینکه در گذشته دور، ایرانیان باستان پیاز و سیر را بصورت گیس بافته در خانه های خود آویزان می کرده اند قدرت جذب این گیاهان برای مواد الاینده بوده که در جشن سیر سور به آنها اشاره شده است.

علاوه بر توصیه های تغذیه ای فوق داشتن گلدانهای سبز در خانه نیز ضمن شاداب کردن فضای خانه ، و زیبایی در پالودن فضای داخل خانه نقش دارد . تهیه گلدان از گیاهان خوراکی و استفاده ازآن برای زیبایی و بانشاط کردن فضای آشپزخانه این کمک را بما می کند که سبزی کاملا تازه و بهداشتی را مستقیما بر سر سفره خانواده بیاوریم سبزیجات هر چقدر تازه تر باشند آنتی اکسیدان ، ویتامین و املاح بیشتری به بدن می رسانند . گلدان هایی که خودمان در آن ریحان ، رزماری ، گشنیز و سایر سبزیجات مورد علاقه خود را کاشته ایم . این گیاهان چون تحت نظر خودمان رشد می کنند و در چیدن با خاک تماس نمی گیرند نیاز به ضد عفونی کردن ندارند خصوصا اگر روی گلدانها قبل از جوانه زدن یا در حین رشد پوکه های مخصوص سبزی خانگی که سبک و نگهدارنده رطوبت خاک گلدان هستند ریخته باشیم .


بازگشت